ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΑΥΤΟΔΥΤΕΣ ΔΕΝ ΑΚΟΥΝ ΤΟ ΙΔΙΟ ΑΠΟ ΚΑΘΕ ΑΥΤΙ ΣΤΟ ΝΕΡΟ

ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΑΥΤΟΔΥΤΕΣ ΔΕΝ ΑΚΟΥΝ ΤΟ ΙΔΙΟ ΑΠΟ ΚΑΘΕ ΑΥΤΙ ΣΤΟ ΝΕΡΟ

Οι αυτοδύτες δεν ακούνε το ίδιο από κάθε αυτί στο νερό επειδή ο τρόπος με τον
οποίο μεταδίδεται ο ήχος αλλάζει ριζικά σε σύγκριση με τον αέρα. Τα βασικά
σημεία είναι τα εξής:

1. Ο ήχος στο νερό ταξιδεύει πολύ πιο γρήγορα
Στο νερό ο ήχος μεταδίδεται περίπου 4 φορές πιο γρήγορα απ’ ό,τι στον αέρα. Αυτό
κάνει τον εγκέφαλο να δυσκολεύεται να υπολογίσει διαφορές χρόνου ανάμεσα στα
δύο αυτιά — ένα από τα κύρια στοιχεία για να εντοπίζουμε την κατεύθυνση του
ήχου.

2. Μειώνονται οι διαφορές έντασης μεταξύ των αυτιών
Στον αέρα η κεφαλή μας λειτουργεί ως “εμπόδιο” και δημιουργεί διαφορετική
ένταση ήχου σε κάθε αυτί.
Στο νερό, επειδή έχει μεγαλύτερη πυκνότητα, ο ήχος παρακάμπτει αποτελεσματικά
το εμπόδιο της κεφαλής, και έτσι τα δύο αυτιά λαμβάνουν σχεδόν ίδια ένταση.

3. Το νερό έχει σχεδόν την ίδια πυκνότητα με το ανθρώπινο σώμα
Ο ήχος δεν μπαίνει μόνο από το αυτί — μεταδίδεται μέσω του κρανίου και των
ιστών, πράγμα που κάνει τα δύο αυτιά να “μπερδεύονται”, καθώς ο ήχος φτάνει πιο
ομοιόμορφα και από πολλές κατευθύνσεις.

4. Το αποτέλεσμα
Οι αυτοδύτες συχνά δυσκολεύονται να καταλάβουν από πού έρχεται ένας ήχος και
νιώθουν ότι ο ήχος φτάνει “παντού” ή με παράξενες αποκλίσεις. Γι’ αυτό “δεν
ακούν το ίδιο” από κάθε αυτί, όπως θα συνέβαινε στον αέρα.
Πώς οι έμπειροι αυτοδύτες μαθαίνουν να αντιμετωπίζουν το “μπέρδεμα” του ήχου
κάτω από το νερό.

Πώς οι έμπειροι αυτοδύτες μαθαίνουν να αντιμετωπίζουν το “μπέρδεμα” του ήχου κάτω από το νερό.

1. Δεν βασίζονται στην ακοή για προσανατολισμό
Οι δύτες γνωρίζουν ότι η κατεύθυνση του ήχου στο νερό είναι αναξιόπιστη.
Γι’ αυτό χρησιμοποιούν κυρίως την όραση και όχι την ακοή για να καταλάβουν τι
συμβαίνει γύρω τους.

2. Κοιτούν για οπτικά στοιχεία
Αν ακούσουν θόρυβο (π.χ. από προπέλα ή από άλλον δύτη), στρέφουν το βλέμμα
τους για να εντοπίσουν:
• φυσαλίδες

• κινήσεις
• αντικείμενα που κινούνται
• την πηγή φωτός ή σκιές
Ο εγκέφαλος “συμπληρώνει” την πληροφορία που δεν προσφέρει η ακοή.

3. Μαθαίνουν να αναγνωρίζουν τον χαρακτήρα του ήχου
Κάποιοι ήχοι μέσα στο νερό έχουν χαρακτηριστική “υφή”:
• οι προπέλες έχουν βαθύ, συνεχόμενο βουητό
• οι ρυθμιστές αναπνοής κάνουν χαρακτηριστικό “φσσστ”
• τα χτυπήματα μετάλλου ακούγονται πιο καθαρά και απότομα
Οι έμπειροι δύτες μαθαίνουν να τους ξεχωρίζουν και να υπολογίζουν αν ο ήχος
πλησιάζει ή απομακρύνεται, έστω κι αν δεν ξέρουν ακριβώς από πού έρχεται.

4. Συνεννοούνται με σήματα και όχι με φωνή
Επειδή οι φωνές ακούγονται αλλοιωμένες και χωρίς σαφή κατεύθυνση,
χρησιμοποιούν:
• χειροσήματα
• φακούς
• αγγίγματα στον ώμο
• σχοινιά σε ειδικές καταδύσεις
Έτσι δεν εξαρτώνται από την ακοή τους.

5. Χρησιμοποιούν την ακοή μόνο συμπληρωματικά
Οι δύτες εκπαιδεύονται να θεωρούν ότι:
• ο ήχος στο νερό είναι παραπλανητικός
• οι διαφορές στα αυτιά δεν δείχνουν κατεύθυνση
• η ακοή χρησιμεύει μόνο για να αντιληφθούν ότι “κάτι συμβαίνει”, όχι από
πού.

Γεώργιος Μ. Σεπέτης

Padi open water scuba instructor – EFR instructor